موانع ارث بردن
گاهی اوقات شخصی با وجود اینکه در یکی از طبقات ارث قرار دارد، به دلایل قانونی از ارث بردن محروم میشود. به این شرایط، موانع ارث گفته میشود. بر اساس قانون مدنی، این موانع عبارتند از:
قتل مورث (ماده ۸۸۰): مهمترین مانع ارث، قتل عمدی است. هر کس که مورث (ارثدهنده) خود را به صورت عمدی به قتل برساند، از ارث او محروم میشود. فرقی نمیکند که قاتل به تنهایی این کار را کرده باشد یا با مشارکت دیگری.
کفر (ماده ۸۸۱ مکرر): بر اساس قوانین ایران، شخص کافر از مسلمان ارث نمیبرد. برعکس، اگر در میان ورثه یک متوفی کافر، یک وارث مسلمان وجود داشته باشد، آن وارث مسلمان تمام ارث را میبرد و سایر ورثه کافر (حتی اگر در طبقه نزدیکتری باشند) ارث نمیبرند.
لعان (ماده ۸۸۲): لعان یک فرآیند فقهی-حقوقی است که در آن شوهر، همسر خود را متهم به زنا کرده و فرزندی را که در زمان زوجیت به دنیا آمده، از خود نفی میکند. پس از انجام لعان، زن و شوهر دیگر از یکدیگر ارث نمیبرند. همچنین، آن فرزند از پدر و اقوام پدری ارث نمیبرد و بالعکس. اما رابطه ارثی بین فرزند و مادر و اقوام مادریاش به طور کامل برقرار باقی میماند.
ولادت از زنا (ماده ۸۸۴): فرزندی که حاصل یک رابطه نامشروع (زنا) باشد، که در اصطلاح حقوقی به او “ولدالزنا” گفته میشود، از پدر و مادر و اقوام آنها ارث نمیبرد. البته قانون یک استثنا قائل شده است: اگر رابطه برای یکی از والدین به دلیل اکراه (اجبار) یا شبهه (ندانستن حرمت) زنا محسوب نشود، فرزند فقط از آن والد و اقوام او ارث میبرد.
قتل مورث (ماده ۸۸۰): مهمترین مانع ارث، قتل عمدی است. هر کس که مورث (ارثدهنده) خود را به صورت عمدی به قتل برساند، از ارث او محروم میشود. فرقی نمیکند که قاتل به تنهایی این کار را کرده باشد یا با مشارکت دیگری.
کفر (ماده ۸۸۱ مکرر): بر اساس قوانین ایران، شخص کافر از مسلمان ارث نمیبرد. برعکس، اگر در میان ورثه یک متوفی کافر، یک وارث مسلمان وجود داشته باشد، آن وارث مسلمان تمام ارث را میبرد و سایر ورثه کافر (حتی اگر در طبقه نزدیکتری باشند) ارث نمیبرند.
لعان (ماده ۸۸۲): لعان یک فرآیند فقهی-حقوقی است که در آن شوهر، همسر خود را متهم به زنا کرده و فرزندی را که در زمان زوجیت به دنیا آمده، از خود نفی میکند. پس از انجام لعان، زن و شوهر دیگر از یکدیگر ارث نمیبرند. همچنین، آن فرزند از پدر و اقوام پدری ارث نمیبرد و بالعکس. اما رابطه ارثی بین فرزند و مادر و اقوام مادریاش به طور کامل برقرار باقی میماند.
ولادت از زنا (ماده ۸۸۴): فرزندی که حاصل یک رابطه نامشروع (زنا) باشد، که در اصطلاح حقوقی به او “ولدالزنا” گفته میشود، از پدر و مادر و اقوام آنها ارث نمیبرد. البته قانون یک استثنا قائل شده است: اگر رابطه برای یکی از والدین به دلیل اکراه (اجبار) یا شبهه (ندانستن حرمت) زنا محسوب نشود، فرزند فقط از آن والد و اقوام او ارث میبرد.